Uitgeverij Klement

Dat kwam nog eens onverwachts. We waren net gaan geloven dat financiële crises definitief tot het verleden behoorden.

Dat kwam nog eens onverwachts. We waren net gaan geloven dat financiële crises definitief tot het verleden behoorden. Van termen als subprime mortgages of kredietderivaten had nog nooit iemand gehoord.
Tot het najaar van 2007. De architectuur van de financiële markten bleek geen rotsvast bouwwerk maar een kaartenhuis. De hele wereld schrok zich rot. De beurskoersen kelderden, banken vielen om, spaarders vreesden voor hun geld, en megalomane reddingsoperaties van regeringen overal ter wereld moesten een totale implosie van de financiële wereld voorkomen.

Dit boek maakt duidelijk hoe dat zo volkomen onverwachts kon gebeuren. Niet door een economische verklaring van de crisis te geven, maar door er met een filosofische en sociologische blik naar te kijken. Vier vragen die hun stempel hebben gedrukt op deze crisis zullen aan bod komen: wie is schuldig? Waarom hadden we vertrouwen in dit financiële systeem? Hebben wij te maken met een financiële wereld die ons boven het hoofd is gegroeid? En valt een nieuwe crisis te voorkomen? Deze vragen tonen stuk voor stuk hoe weerbarstig de financiële markten zijn: ze gedragen zich niet zoals wij willen, hopen of denken te weten. Het beeld van het monster van Frankenstein doemt op: de financiële wereld gehoorzaamt de wil van haar schepper niet meer. Daaraan hebben we allemaal schuld, want de verblinding was collectief.

Nog maar net, en voor de zoveelste keer, is duidelijk geworden dat we de lucratieve verleiding van de financiële markten niet kunnen weerstaan. Hoe nu verder? Hoogste tijd dat de markt weer weet wat moraal is.
Internationale instellingen, regeringsleiders en iedereen die ook maar een beetje verstand van zaken denkt te hebben, hebben hun mond dan ook vol van nieuwe regels die bedacht moeten worden om in de toekomst de crisis te snel af te zijn: weg met de bonuscultuur, strengere toezichtregels. Binnen de bankenwereld is boring nu sexy. Dat wil zeggen: geen complexe financiële derivaten meer, maar terug naar het traditionele bankieren, dat draaide om spaargeld veilig beheren en met dat geld conservatief leningen verstrekken. Maar is deze crisis daarmee de laatste geweest? Nee. Wij betogen dat crises nu eenmaal horen bij de vrije markteconomie. Het collectieve geheugen is maar van korte duur, dus zodra het trauma van 07/08 verwerkt is, zullen de financiële teugels weer gevierd worden. Op naar de volgende crisis!

Hoe de financiële markten zichzelf en de rest van de wereld hebben verblind en waarom dat in de toekomst steeds weer zal gebeuren. Een andere kijk op de kredietcrisis.

Liesbeth Noordegraaf-Eelens (1973) is sinds 1997 docent economie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, waar zij in 2002 ook in de filosofie afstudeerde (cum laude). In haar dissertatie over 'de verbale macht van centrale bankdirecteuren', combineert zij economie en filosofie. Eerder verscheen van haar o.m. Hoe denkt een miljonair? - Rijk worden in Nederland (2002) en De overspelige bankier - Van homo economicus tot übermensch (2004).

Olav Velthuis (1972) is universitair docent aan de Universiteit van Amsterdam, afdeling sociologie. Daarvoor werkte hij als journalist voor de Volkskrant, als docent aan de Universiteit van Konstanz, en als post-doc aan Columbia University. In 2002 promoveerde hij aan de Erasmus Universiteit cum laude op een proefschrift over de kunstmarkt. Hij is de auteur van Talking Prices (in 2006 bekroond door de American Sociological Association als beste boek op het terrein van de economische sociologie) en Imaginaire economie: hedendaagse kunstenaars en de wereld van het grote geld (2005).

Lees verder »